kandynawia należy też do najbardziej atrakcyjnych rynków pod kątem zatrudnienia, a skandynawskie miasta przyciągają talenty i są przyjazne dla start-upów. Międzynarodowe rankingi wskazują też Północ Europy jako najlepsze miejsce do życia dla kobiet, które dzięki sprzyjającym warunkom na rynku pracy są bardzo aktywne zawodowo.

W świadomości wielu Europejczyków, kraje skandynawskie są znane z wysokiego poziomu zatrudnienia, elastyczności i niskiego bezrobocia. Przyglądając się bliżej rynkom pracy tych krajów warto zwrócić uwagę na trzy ważne aspekty, które je określają – wysoki stopień równości, bezpieczeństwa i konsensusu.

W krajach skandynawskich panuje szeroka zgoda polityczna dotycząca takich celów jak zapewnienie wszystkim pracy, zabezpieczenie podstawowych dochodów, płacenia podatków zgodnie z możliwościami danej osoby, równe prawo do edukacji oraz inwestycje w systemy socjalne, które te cele wspierają. Zdolność do ich realizacji jest gwarantowana poprzez kompleksową koordynację polityki socjalnej, systemów negocjacji umów zbiorowych i polityki regulującej rynek pracy oraz polityki makroekonomicznej.

Skandynawski rynek pracy wyróżnia od polskiego kilka ważnych elementów – są nimi wysoki wskaźnik zatrudnienia (zarówno wśród kobiet, jak i mężczyzn – wskaźnik aktywności zawodowej w Szwecji jest najwyższy w UE); większa elastyczność zatrudnienia, relatywnie długi okres aktywności zawodowej lecz, co ciekawe, krótszy przeciętny czas spędzany w pracy. Szczególną rolę odgrywa dialog społeczny oraz przynależność do zbiorowych układów pracy i związków zawodowych oraz funkcjonujących w tych ramach – systemów negocjacji umów zbiorowych w procesie ustalania wynagrodzeń i warunków pracy.

Skandynawia ma też długą tradycję związaną z zapewnieniem kobietom równych szans. Postrzeganie roli kobiety w skandynawskich społeczeństwach znajduje odzwierciedlenie między innymi w stopniu ich aktywności zawodowej, a pośrednio także, we wskaźnikach zatrudnienia. Równe szanse kobiet na rynku pracy przynoszą korzyści całemu społeczeństwu, o czym kraje skandynawskie wiedzą bardzo dobrze.

Państwa o najwyższej stopie aktywności zawodowej kobiet takie jak Islandia, Norwegia, Finlandia, Szwecja, to jednocześnie kraje, które rozwijają zaawansowane mechanizmy umożliwiające godzenie pracy zawodowej i obowiązków rodzicielskich. Umiejętność zachowania równowagi pomiędzy życiem prywatnym i zawodowym jest trudne, więc nieocenionym wsparciem są rozwiązania instytucjonalne, w tym dostępność żłobków i przedszkoli, regulacje dotyczące urlopów macierzyńskich/tacierzyńskich oraz wychowawczych, do których przykłada się ogromną wagę.

W globalnej walce o talenty, w szybko zmieniających się warunkach gospodarczych oraz dynamicznym środowisku biznesowym kraje skandynawskie są ciekawym przykładem państw, które wypracowały w tych warunkach swoją drogę i z konsekwencją oraz sukcesem, o czym świadczą czołowe miejsca w licznych rankingach, realizują swoje cele.

Także firmy wywodzące się ze Skandynawii działające w Polsce wnoszą to podejście do pracy i wspierają swoich pracowników w łączeniu życia zawodowego z prywatnym m.in. poprzez otwarte podejście do elastycznych godzin pracy, wprowadzając pracownicze plany emerytalne, opiekę medyczną, organizując pracownicze żłobki i przedszkola.

Źródło: Eurostat, dane OECD