Które polskie firmy, podmioty i marki są najaktywniejsze w kraju i które są najbardziej popularne wśród lokalnych mieszkańców?

Wśród najaktywniejszych polskich firm działających na rynku rosyjskim wymienić można: PESA, LPP, BELLA, Grupa ROVESE, UNIBEP. Największym popytem na rynku rosyjskim w obecnych warunkach, cieszą się polskie urządzenia mechaniczne, maszyny i urządzenia elektryczne, tworzywa sztuczne i wyroby, pojazdy nieszynowe, papier i tektura, meble, kosmetyki, odzież i artykuły, przetworzone artykuły rolno-spożywcze. Zmniejszył się udział Polski w rosyjskim imporcie produktów pochodzenia zwierzęcego i roślinnego, w odpowiedzi na sankcje UE i embargo rosyjskie.

Jakie trendy - w zakresie metod współpracy, logistyki, komunikacji czy marketingu - są charakterystyczne dla polsko-krajowej wymiany handlowej?

W obecnych warunkach nadal najbardziej popularne i charakterystyczne dla polsko-rosyjskiej wymiany handlowej są misje gospodarcze, udział w wystawach i targach branżowych, udział w konferencjach i sympozjach, indywidualne wizyty przedsiębiorców poszukujących partnerów do współpracy. Wszystkie wymienione formy współpracy są wykorzystywane w działaniach PRIHP.

Jak w ostatnich latach zmieniała się wielkości polskiego eksportu do kraju oraz jakie są prognozy na rok 2015 i 2016?  

Polski eksport do Rosji w latach pokryzysowych (2010-2013) rósł z roku na rok. Największą dynamikę osiągnął w roku 2010. W roku 2013 osiągnął poziom 8,1 miliardów euro. Natomiast w 2014 r. polski eksport do Rosji zmniejszył się do 7 miliardów euro. Szczególnie drastycznie zmniejszył się polski eksport artykułów rolno-spożywczych. W bieżącym roku utrzymuje się tendencja spadkowa w polskim eksporcie do Rosji. W okresie I-VIII 2015 r. w porównaniu z analogicznym okresem 2014 r., polski eksport do Rosji zmniejszył się o 29,1 proc. Na spadek naszego eksportu do Rosji wpływa załamanie kursu rubla z końca 2014 r. i początku 2015 r., embargo oraz koniunktura na rynku światowym, spadek cen surowców energetycznych. To powoduje pogorszenie wewnętrznej sytuacji Rosji, trudności płatnicze, obniżenie popytu tego rynku. Jednocześnie Rosja rozpoczęła realizację polityki antyimportowej, m.in. rozwija własną produkcję roślinną i zwierzęcą. Prognozy na 2016 r. obarczone są dużym ryzykiem, bowiem trudno skwantyfikować wpływ takich czynników jak globalną koniunkturę w gospodarce światowej, wewnętrzną sytuację gospodarczą Rosji, utrzymywanie się obustronnych sankcji. Przewidujemy utrzymanie się dotychczasowych negatywnych tendencji z bieżącego roku. W przypadku zniesienia sankcji może nastąpić ożywienie polsko-rosyjskiej wymiany handlowej.

Przedsiębiorcy, z jakich branż i sektorów powinni szczególnie zainteresować się eksportem swoich produktów do kraju?

W obecnych trudnych uwarunkowaniach geopolitycznych biznes obu krajów poszukuje możliwości i wykorzystuje nisze rynkowe dla wzajemnej współpracy gospodarczej. Ważną dziedziną współpracy było i nadal pozostaje współdziałanie w ochronie środowiska. Oznacza to, że istnieją potencjalne możliwości rozwoju kooperacji w produkcji i wzajemnej wymianie urządzeń związanych z ochroną środowiska, w tym urządzeń do wytwarzania energii z odnawialnych źródeł takich jak elektrownie wiatrowe, panele słoneczne i inne. Istnieją możliwości współpracy produkcyjnej i wymiany handlowej w przemyśle stoczniowym, w budowie specjalistycznych statków i remontach. W przyszłości coraz ważniejszą rolę we wzajemnych stosunkach ekonomicznych może odgrywać wymiana usług. Duży potencjał istnieje we wzajemnej wymianie usług turystycznych i rekreacyjnych. Potwierdzają to doświadczenia płynące z małego ruchu granicznego ludności północnych województw Polski i rosyjskiego obwodu kaliningradzkiego. Dla firm działających w sektorze IT rosną możliwości współpracy związanej z zapewnieniem szeroko rozumianego bezpieczeństwa cyfrowego poszczególnych osób, podmiotów gospodarczych, państw. Istnieją i zwiększają się możliwości współpracy naukowo-badawczej. Polska wdrażając program innowacyjnej gospodarki jest żywotnie zainteresowana współpracą naukowo-badawczą z zagranicą w tym z Rosją. Po zakończeniu kryzysu Rosja zapewne powróci do realizacji, być może zmodyfikowanego programu modernizacji gospodarki, co będzie wymagało intensyfikacji współpracy naukowej z zagranicą. Sytuacja pokryzysowa w stosunkach UE-Rosja postawi nowe wyzwania przed podmiotami gospodarczymi w Unii, w tym w Polsce. Do wyzwań tych warto się przygotować.

Jakie są główne bariery i przeszkody ograniczające skalę eksportu polskich towarów i usług do kraju?

Oddalający się termin podpisania pomiędzy UE i Rosją Układu o Partnerstwie i Współpracy powoduje, że brak jest szczegółowych, konkretnych uregulowań traktatowych w zakresie wzajemnej ochrony i popieraniu wzajemnych inwestycji to jedna z głównych barier ograniczających dwustronną współpracę. Inne to mało skuteczne, niedostosowane do potrzeb instrumenty promocji eksportu, szczególnie w odniesieniu do podmiotów eksporterów na rynek rosyjski z kapitałem polskim.

Jakie lokalne przepisy i rozwiązania prawne są/mogą być dodatkowym wsparciem dla polskich podmiotów prowadzących działalność handlową z krajem?

Wypracowanie w konsultacji z organizacjami pozarządowymi zrzeszającymi przedsiębiorców, w szczególności z PRIHP, skutecznych, dostosowanych do potrzeb eksporterów instrumentów promocji eksportu, w tym zarówno finansowych, jak i innych form wspierania eksportu.